Jozefkerk, Arnhem: Masterplan vernieuwing voormalig Insula dei

jaar: 2008 opdrachtgever: Gemeente Arnhem
Aan de rand van de Geitenkamp, een woonwijk die net tot beschermd stadsgezicht is uitgeroepen, ligt het voormalige Insula Dei. Het is een katholiek complex met verschillende gebouwen, waaronder de Jozefkerk. Deze wordt verbouwd om Omroep Gelderland te kunnen huisvesten. Om het project financieel haalbaar te krijgen moeten er ook woningen op het terrein gebouwd worden. De gemeente wil hiervoor een masterplan laten maken gebaseerd op een goede stedenbouwkundige analyse.

Uit de analyse blijkt dat het terrein geen duidelijke samenhang heeft. Zo heeft de parochie een eigen voorterrein aan het plein en staat er een losse woning in de zuidwesthoek uit een heel andere stijlperiode. Erfafscheidingen zijn divers. De Jozefkerk ligt verscholen achter een paar enorme coniferen. Positieve punten zijn de bijzondere bebouwing en een aantal monumentale bomen die ondanks de verwachtte toename in parkeerdruk behouden moeten blijven. Het is van belang dat het gebied zijn unieke karakter behoudt en zelfs kan versterken met de geplande nieuwbouw.

Een haakvormig gebouw in de zuidwesthoek maakt het blok af, zodat een reeks van drie blokken ontstaat met op de beide uiteinden een bijzonder gebouw: de Jozefkerk als kopblok aan de ene kant en aan het andere uiteinde de Witte school. Het voorplein wordt als geheel ontworpen met daaraan het entreegebouw van de parochie, de kerk en de pastorie. De rest van de parochie en de jongensschool worden gesloopt omdat deze te lastig bleken om te verbouwen. In plaats daarvan komen zorgappartementen en eengezinswoningen. Het binnenterrein wordt een combinatie van groen en parkeren, waarbij handig gebruik wordt gemaakt van het reliëf. Een doorgaande haag rondom het blok maakt het geheel af.

De nieuwbouw moet een even ‘rijke’ uitstraling krijgen als de bestaande bouw. Er wordt uitdrukkelijk niet aangestuurd op namaak jaren 20 stijl, maar de architect wordt gestimuleerd om met een hedendaagse stijl een interessant samenspel tussen oud en nieuw te laten ontstaan. Zo krijgt het Kerkeiland weer de grandeur van weleer, maar wel met een 21e eeuwse ‘touch’.

 
Klik op beeld voor vergroting
morfologie van de openbare ruimte
Klik op beeld voor vergroting
morfologie van de verkaveling
Klik op beeld voor vergroting
het plangebied als kopblok in een reeks van drie gebouwen
Klik op beeld voor vergroting
masterplan
Klik op beeld voor vergroting
zicht op kerk verbeteren: voorplein creëren
Klik op beeld voor vergroting
keermuur gebruiken voor parkeergarage
Klik op beeld voor vergroting
meisjesschool verbouwen tot appartementen